Przez pięć lat widowisko przyciągało tysiące widzów. W ubiegłym roku Bractwo Misterium Męki Pańskiej postanowiło ograniczyć rozmach i dać sobie czas na przemyślenie nowej formuły widowiska. W efekcie, w tym roku nie odbędzie się ono w Niedzielę Palmową, a zadecydowały o tym m.in. względy organizacyjne, finansowe i artystyczne. I chęć zmian. Ze współfinansowania wycofali się niektórzy sponsorzy – a każdy spektakl sporo kosztuje, frekwencja nie rosła i dodatkowo organizatorzy postanowili odświeżyć przebieg i formułę widowiska.

Nowa Jerozolima

Gdy sześć lat temu zapaleńcy z Bractwa Męki Pańskiej stworzyli pierwsze po 200 latach widowisko, nie mogli dokładnie nawiązać do tradycji sprzed lat, gdy obejmowało cały Wielki Tydzień. Czasy się zmieniły. Góra Kalwaria, założona jako sanktuarium kalwaryjne, nie jest już Nową Jerozolimą, wzniesioną na planie krzyża, ze stacjami Drogi Krzyżowej z kamiennymi figurami naturalnej wielkości.

Niemniej przez pięć lat tworzyli spektakl, z którego była dumna okolica. W wielu miejscach odbywają się w Wielkim Tygodniu inscenizacje związane z tym ważnym czasem. Jednak to, co się tu działo było czymś więcej. Wymagało patrzenia i słuchania, ale i uczestnictwa. Widzowie stawali się częścią odgrywanej rzeczywistości, wszyscy przenosili się do Jerozolimy, do dnia 14 nisan roku 30.

Ubiegłoroczne widowisko było inne, rozgrywało się w kościele parafialnym w Górze Kalwarii, a nie na placu przed ratuszem. Nie zmienił się pierwszy element widowiska, gdy w samo południe na rynek miasta wjeżdżał Jezus na osiołku w otoczeniu uczniów.

Jak to wyglądało

W tym roku zmiana będzie znacznie większa. – W Niedzielę Palmową sporo się dzieje, postanowiliśmy Misterium, już w nowej formule, przenieść. Konkretnie na wrzesień, żeby ciężka praca wielu osób przełożyła się na obecność ludzi – mówi ks. Wojciech Skóra, marianin, kustosz sanktuarium bł. Stanisława Papczyńskiego, inicjator Misterium i opiekun Bractwa.

Ale chętni do wzięcia udziału w widowisku nie muszą czekać do września. 23 kwietnia, tuż po uroczystościach 1050-lecia Chrztu Polski, na rynku w Górze Kalwarii odbędzie się misterium o chrzcie Mieszka I, połączone z „Historyją o chwalebnym Zmartwychwstaniu Pańskim” Mikołaja z Wilkowiecka z XVI wieku, pierwszym tego typu utworze powstałym w języku polskim.

– Będzie już po uroczystościach gnieźnieńskich, chcemy na Mazowszu uczcić chrzest własną inscenizacją – mówi ks. Wojciech Skóra. – W radosnej formie pokażemy najważniejsze dla Polski i świata wydarzenia. Chrzest Mieszka i Polski oraz zmartwychwstanie Chrystusa. Wielu ludzi nie ma świadomości, jak to wszystko wyglądało.

Blisko historii

Próby trwają od kilku tygodni. Łukasz Głodek reżyserował już Misterium kilkakrotnie. – Do Mieszka przybywa biskup Jordan. Żeby unaocznić, czym jest wiara, którą za chwile Mieszko przyjmie, biskup postanawia przedstawić mu historię Zmartwychwstania – opowiada. – Będzie to przedstawienie w przedstawieniu. Do jednego tekst napisał Jacek Kowalski, w drugim posłużymy się „Historyją…” Mikołaja z Wilkowiecka.

Postaci będzie ok. 40; drużynę i dwór Mieszka pokaże grupa rekonstrukcyjna, a o oprawę muzyczną zadba Jacek Kowalski z zespołem: część pieśni napisał sam, inne będą tradycyjne, wielkanocne. – Oprzemy się na osobach, które wcześniej brały udział w widowiskach, niektórzy będą grać te same postaci. Nasze Misterium rezurekcyjne zaczyna się tam, gdzie kończy się pasyjne – mówi Łukasz Głodek.

Wrześniowe Misterium też będzie blisko powiązane z historią Polski. Związane z uroczystością Podwyższenia Krzyża, ale także z 305. rocznicą śmierci bł. Stanisława Papczyńskiego, założyciela Zgromadzenia Księży Marianów, wkrótce świętego i rocznicą odsieczy wiedeńskiej. Bł. Papczyński przyjaźnił się z Janem III Sobieskim, wspierał przed bitwą pod Wiedniem króla modlitwami i duchowo.

– Chcemy celebrować datę jego śmierci, bo to jest też moment jego narodzin dla Nieba – mówi ks. Wojciech Skóra. – Widowisko nawiąże bezpośrednio do tego, co robiliśmy dotychczas. Tradycja nie skończyła się, przenosimy się w inny czas. Może zresztą sytuacja zmieni się i już w przyszłym roku wrócimy w Niedzielę Palmową?