Jak co roku, uczestnicy rocznicowych uroczystości w asyście pocztów sztandarowych wyruszyli spod miejscowej szkoły na cmentarz parafialny w Bydlinie, gdzie znajduje się mogiła 46 legionistów. Mszę św. w intencji Ojczyzny odprawił bp Artur Ważny. Tradycyjną częścią obchodów, których oprawę zawsze zapewniają żołnierze Wojska Polskiego, był apel pamięci i salwa honorowa.

W słowach skierowanych do uczestników Mszy św. bp Artur Ważny przywołał historię wyjścia Izraelitów z Egiptu i przejścia przez Morze Czerwone – wydarzenia, które ukonstytuowało naród wybrany, który, ciemiężony w niewoli pragnął wolności, ale nie mógł jej wywalczyć, dopóki Pan Bóg nie przyszedł mu ze swoją mocą i z Mojżeszem, swoim wysłannikiem.

– Dzisiaj jesteśmy na tym miejscu, które pokazuje sytuację w naszej historii podobną do tamtej historii Izraela, kiedy Polacy obudzili się, żeby spełnić swoje marzenia o wolności, kiedy nastał czas i okoliczności sprzyjające, by nasza Ojczyzna rzeczywiście mogła wyjść z niewoli i zostać na nowo ukonstytuowana jako niepodległa. Można powiedzieć, że to jest takie lokalne przejście przez Morze Czerwone, do którego się wraca i na którym buduje się tożsamość tego miejsca, tożsamość tych, którzy tutaj mieszkają – powiedział bp Ważny do zebranych pod pomnikiem.

Podkreślił, że dziękując Bogu za tych, którzy oddali swoje życie za Ojczyznę i paradoksalnie, po ludzku myśląc – zginęli, wiemy, bo tak uczy nas wiara, że zostali wybawieni, stali się pełni wolni, bo weszli w ramiona Boga.

– A pamięć o nich jest tutaj wypisana na kamieniu i jest kultywowana już 111 lat – trzy jedynki, taka symboliczna liczba… Dziękujemy za ich dzieje, chcąc na nich budować, jak na fundamentach, bo nie chcemy tylko wspominać przeszłości, jako wydarzeń minionych. Chcemy, żeby ta historia była dla nas nauczycielką życia – podsumował kaznodzieja i dodał, że gdy sięgniemy po Słowo Boże, łatwiej będzie nam zrozumieć sens niejednokrotnie bardzo powikłanych ludzkich losów.

Po Eucharystii zgromadzeni na cmentarzu w Bydlinie przedstawiciele parlamentu, samorządu, organizacji, instytucji, szkół oraz mieszkańcy, którzy do dziś pielęgnują pamięć o ogromnych stratach, jakich doznali w wyniku wojennej zawieruchy ich przodkowie, złożyli kwiaty pod żołnierską mogiłą.

Ważnym akcentem tegorocznych obchodów było przekazanie przez porucznika Czesława Grzankę sztandaru oddziału Armii Krajowej do Izby Pamięci mieszczącej się w Zespole Szkolno-Przedszkolnym w Bydlinie. Zwieńczeniem uroczystości był montaż słowno-muzyczny przygotowany przez uczniów i nauczycieli Szkoły Podstawowej im. Marszałka Józefa Piłsudskiego w Bydlinie.

Historyczne mogiły

Na cmentarzu parafialnym w Bydlinie znajduje się również kwatera wojenna z trzema zbiorowymi mogiłami 284 żołnierzy armii austro-węgierskich i rosyjskich. Powyżej, po drugiej stronie drogi, na zalesionym wzgórzu, wznoszą się ruiny niewielkiego zamku, wokół którego widoczne są pozostałości wojennych okopów.