Niemal każdy miesiąc w polskiej historii jest miesiącem wielu bolesnych wspomnień. Aleksandra Ziółkowska-Boehm w jednej z opowieści o losach Polaków rzuconych w różne strony świata opisała, jak to komuś z całego jego majątku, który utracił przez wojnę i nie tylko, pozostały jedynie kluczyki od ulubionego Mercedesa, przechowywane potem jak relikwia przez następne pokolenia. W wielu domach są podobne różne drobiazgi uratowane z przeszłości – jakieś porcelanowe pojedyncze cacka, garstka zdjęć, może kilka książek.
Czytamy więc wypowiedzi mieszkańców Krzyża i Żółkwi, jak odnaleźli nowy dom po wojnie, o ich korzeniach i sposobie znalezienia się w tych miejscach. A mowa tu o książce Anny Wylęgały Przesiedlenia a pamięć. Studium (nie)pamięci społecznej na przykładzie ukraińskiej Galicji i polskich „ziem odzyskanych”.
W obu miastach u początków powojennej historii jednym z zagrożeń były wojska radzieckie. Oczywiście, obok miejscowych uwarunkowań ze starymi i nowymi mieszkańcami oraz nową władzą. Po prostu taki tygiel prawie piekielny. I z tego powstały jakby na gruzach przeszłości te obecne miasta.
Reklama
Dużo jest takich miejsc na mapie Europy. Szczególnie Europy Środkowej i Wschodniej, bo tu było najwięcej zmian. Lecz i na ziemiach rdzennych były migracje ludzi, zamiast dużych gospodarstw ziemiańskich powstawały PGR-y, w miastach kamienice zmieniły właścicieli i wszystko to nie były zmiany dobrowolne. Jednym słowem – zmiany, zmiany, zmiany. A ten mały, pojedynczy człowieczek wrzucony w historię jak ma to wszystko unieść?
Zamiast pointy – fragment z książki Przesiedlenia a pamięć o tych dwóch miastach, których ludność całkowicie zmieniła się po wojnie w wyniku zmiany granic państwowych:
„Tęsknili nie tylko ci, dla których przesiedlenie było doświadczeniem bezpośrednim; dotykało to również kolejne pokolenia, urodzone już w Krzyżu i Żółkwi. Dla przedstawicieli drugiego i częściowo trzeciego pokolenia poczucie tymczasowości stało się najważniejszym, najbardziej intensywnym wspomnieniem z dzieciństwa, często determinującym życie całej rodziny; było przytłaczającą postpamięcią. (...)
Urodzeni już w nowym miejscu rozmówcy mówią o tęsknocie, która z czasem słabła, łagodniała, ale nigdy nie zanikała ostatecznie”.?
„Przypominaj im, że powinni podporządkować się zwierzchnim władzom, słuchać ich i okazywać gotowość do wszelkiego dobrego czynu”. Kreta, dla której pisze Paweł, była prowincją niespokojną. Wspólnota otrzymuje instrukcję lojalności obywatelskiej połączonej z łagodnością powszechną: „nikogo nie lżyć, unikać sporów, odznaczać się uprzejmością, okazywać każdemu człowiekowi wszelką łagodność”. Pas epieikeia pros pantas anthrōpous. Owa epieikeia, słuszność łagodząca, którą grecka etyka znała jako korektę twardego prawa, a którą kanonistyka przechowa w aequitas (zob. glossę na 16 IX), tu jest po prostu stylem bycia chrześcijan wobec wszystkich. Uzasadnienie łagodności jest autobiograficzne i pokorne: „niegdyś bowiem i my byliśmy nierozumni, oporni, błądzący, służyliśmy różnym żądzom i rozkoszom, żyjąc w złości i zawiści, godni obrzydzenia, pełni nienawiści jedni ku drugim”. Pamięć własnej przeszłości jest szkołą cierpliwości wobec cudzej teraźniejszości. Kto pamięta, skąd go wyciągnięto, nie ciska kamieniami w tonących. Znów, jak wczoraj, otwiera się okno epifanii: „gdy zaś ukazała się dobroć i miłość Zbawiciela naszego, Boga, do ludzi, nie ze względu na sprawiedliwe uczynki, jakie spełniliśmy, lecz z miłosierdzia swego zbawił nas przez obmycie odradzające i odnawiające w Duchu Świętym”. Chrēstotēs kai philanthrōpia, dobroć i miłość do człowieka. Philanthropia Boga jest źródłem wszelkiej filantropii ludzi. Loutron palingenesias, kąpiel odrodzenia. Chrzest zostaje nazwany słowem, którym stoicy określali odnowę świata po pożodze. Dzisiejszy patron jest tej perykopy żywą ilustracją, i to w obu jej częściach. Marcin, żołnierz rzymski, który u bram Amiens przeciął płaszcz, by okryć nagiego żebraka, w nocy zobaczył Chrystusa odzianego połową jego płaszcza. Philanthropia Boga i człowieka spotkały się w jednym geście. Jako biskup Tours został zapamiętany z łagodności, która protestowała przeciw pierwszemu w dziejach wyrokowi śmierci na heretyków. Przeciw straceniu Pryscyliana (385) oponował, zrywając komunię z biskupami, którzy sprawę oddali cesarskiemu mieczowi. Epieikeia miała w Galii swojego rycerza w kapturze mnicha.
Nie możemy się wstydzić naszych ojczystych dziejów i nie ma potrzeby, nie pora dziś na wyprzedzanie własnej historii. Zwłaszcza, że nie stworzyliśmy współcześnie czegoś lepszego od tego, z czego jako naród wyrośliśmy – powiedział podczas uroczystości z okazji 11 listopada abp Wacław Depo.
W Bazylice Archikatedralnej Świętej Rodziny w Częstochowie odbyła się uroczysta Msza św. w intencji Ojczyzny, upamiętniająca 108. rocznicę odzyskania przez Polskę niepodległości. Uroczystej liturgii przewodniczył Arcybiskup Metropolita Częstochowski Wacław Depo. Wydarzenie zgromadziło przedstawicieli kapituły katedralnej wieluńskiej i zawierciańsko-żareckiej, wspólnotę Wyższego Międzydiecezjalnego Seminarium Duchowego na czele z księdzem rektorem, osoby życia konsekrowanego zakonów i zgromadzeń na czele ze wspólnotą braci ojców zakonów paulinów, przedstawicieli władz państwowych i samorządowych, reprezentantów środowisk akademickich i szkół częstochowskich, kombatantów, formacje mundurowych oraz licznych wiernych.
W związku z tym, iż od dnia 25 maja 2018 roku obowiązuje Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia Dyrektywy 95/46/WE (ogólne rozporządzenie o ochronie danych) uprzejmie Państwa informujemy, iż nasza organizacja, mając szczególnie na względzie bezpieczeństwo danych osobowych, które przetwarza, wdrożyła System Zarządzania Bezpieczeństwem Informacji w rozumieniu odpowiednich polityk ochrony danych (zgodnie z art. 24 ust. 2 przedmiotowego rozporządzenia ogólnego). W celu dochowania należytej staranności w kontekście ochrony danych osobowych, Zarząd Instytutu NIEDZIELA wyznaczył w organizacji Inspektora Ochrony Danych.
Więcej o polityce prywatności czytaj TUTAJ.