Gdy powstawał w 1800 r., a więc w dwa lata po erygowaniu diecezji warszawskiej, utworzony został z sześciu parafii (Chotomów, Nieporęt, Nowy Dwór Mazowiecki, Praga [dawniej Skaryszew], Tarchomin i Wieliszew), które wydzielono z rozległej wówczas diecezji płockiej. Wkrótce do dekanatu praskiego przyłączono parafię Zerzeń. Po odzyskaniu przez Polskę niepodległości i rozbudowie sieci parafialnej, w skład dekanatu wchodziło 10 parafii. Po reorganizacji dokonanej w 1947 r. przez kard. Augusta Hlonda dekanat liczył 17 parafii. W 1952 r. kard. Stefan Wyszyński utworzył z niego dekanaty: Warszawa Praga Południe i Warszawa Praga Północ. Obydwa liczyły po 9 parafii. W 1987 r. kard. Józef Glemp utworzył nowe dekanaty: aniński, bródnowski i grochowski, a z dwóch praskich powstał jeden liczący wówczas 8 parafii.

Parafie i kościoły

Aktualnie dekanat praski liczy dziesięć parafii:
1. św. Floriana (katedralna)
2. Matki Bożej Loretańskiej na ul. Ratuszowej
3. Matki Bożej z Lourdes na ul. Wileńskiej
4. Najświętszego Serca Pana Jezusa na ul. Kawęczyńskiej
5. Chrystusa Króla na ul. Tykocińskiej
6. św. Marka Ewangelisty na Targówku
7. św. Wincentego à Paulo przy ul. św. Wincentego
8. Zmartwychwstania Pańskiego przy ul. Księcia Ziemowita
9. Świętej Rodziny przy ul. Rozwadowskiej
10. św. Barnaby Apostoła przy ul. Łodygowej
Choć najstarsze w dekanacie parafie (Najświętszego Serca Pana Jezusa i Zmartwychwstania Pańskiego) erygowane były przez kard. Aleksandra Kakowskiego w 1919 r., to najstarszym kościołem jest XVII-wieczna świątynia Matki Bożej Loretańskiej przy ul. Ratuszowej ze słynnym Domkiem Loretańskim. Wprawdzie parafia istnieje tam od 1941 r. ale murowana świątynia Ojców Bernardynów istniała już w 1642 r. Najmłodsza w dekanacie parafia św. Barnaby Apostoła na Zaciszu powstała w 1997 r. Jest to też jedyna w dekanacie parafia, która nie ma jeszcze kościoła parafialnego, choć rozpoczęła już jego budowę. Najliczniejsze pod względem liczby wiernych parafie to: Matki Bożej z Lourdes, Najświętszego Serca Pana Jezusa (po 18 tys. wiernych) i katedralna św. Floriana (17 tys.). Najmniejsza pod tym względem jest parafia Zmartwychwstania Pańskiego na Targówku (1200 mieszkańców).

Duchowieństwo dekanalne

Dziekanem dekanatu praskiego jest ks. prał. dr Marcin Wójtowicz, proboszcz parafii Chrystusa Króla na Targówku. Funkcję wicedziekana pełni ks. prał. Adam Krukowski, proboszcz parafii katedralnej.
W duszpasterstwie pracuje 10 księży proboszczów, których wspomaga 16 wikariuszy oraz - w miarę możliwości - kilku rezydentów. Z proboszczów najdłużej w dekanacie (od 1989 r.) pracuje ks. prał. Stanisław Markowski, z parafii św. Wincentego à Paulo, dyrektor Cmentarza Bródzieńskiego. Najkrócej proboszczem (od 2003 r.) jest ks. Tomasz Gill z parafii Zmartwychwstania Pańskiego na Targówku. Średnia wieku księży proboszczów wynosi 51 lat, a księży wikariuszy 38 lat.
Najstarszym kapłanem zamieszkałym na terenie dekanatu (ur. 1912 r.) jest ks. dr Antoni Gościmski, rezydent w parafii Chrystusa Króla, długoletni wykładowca w seminarium duchownym i doradca ds. prawnych Kurii Metropolitalnej Warszawskiej. Zasłużonym kapłanem jest też obchodzący niedawno 50-lecie kapłaństwa ks. kan. Henryk Stasiak, również rezydent w parafii dziekańskiej.

Życie religijne

W dekanacie praskim znajdują się ważne ośrodki życia religijnego o zasięgu diecezjalnym. Katedra św. Floriana jest od lat sanktuarium Miłosierdzia Bożego. W bazylice Najświętszego Serca Pana Jezusa krzewiony jest kult Serca Bożego. Księża salezjanie, duchowi synowie św. Jana Bosko, którzy są duszpasterzami bazyliki znani są też z owocnej pracy z młodzieżą. Przy ich parafii istnieje ważny ośrodek naukowy - Instytut Pedagogiki im. św. Jana Bosko. Z kolei piękny kościół Matki Bożej z Lourdes, w którym pracę duszpasterską prowadzą Księża Marianie jest ośrodkiem kultu Patronki kościoła i parafii i diecezjalnym sanktuarium chorych.
Parafia Chrystusa Króla na Targówku, przy której rezyduje obecnie dziekan praski, posiada obraz Matki Bożej Częstochowskiej, koronowany w 2001 r. na prawie diecezjalnym przez bp. Kazimierza Romaniuka. Od ponad 70 lat w czasach dobrych i złych towarzyszy on miejscowym wiernym. Maryja Częstochowska z Targówka cieszy się wśród wiernych wielką czcią i nabożeństwem. - Tutejsza tradycyjna pobożność związana jest z tym obrazem - podkreśla ks. prał. Marcin Wójtowicz. Wierni pielęgnowali go przez wszystkie lata, otaczali troską, a w najtrudniejszych latach przechowywali w swoich domach. Gdy wybudowany został nowy kościół, przeznaczono dla obrazu specjalną kaplicę.
Kiedy ks. prał. Wójtowicz zdecydował się na remont i rekonstrukcję kaplicy Matki Bożej, myślał o nowej sukni dla obrazu. Ponieważ wierni przynieśli bardzo wiele wotów, szybko można było zamysł zrealizować. Dzięki jednak życzliwości bp. Kazimierza Romaniuka, wkrótce mogło dojść do koronacji obrazu.
Kult maryjny - zwłaszcza w trwającym Roku Różańca Świętego - jest widoczny we wszystkich parafiach dekanatu. Np. w parafii dziekańskiej w sierpniu, w dniach kiedy na Jasną Górę szła pielgrzymka warszawska, codziennie po Mszy św. wieczornej gromadziło się na Różańcu i Apelu Jasnogórskim kilkaset osób i modliło się w intencji pielgrzymów. Przed Mszami wieczornymi odmawiany jest cały Różaniec.
We wszystkich parafiach istnieje kult Matki Bożej Nieustającej Pomocy, a cośrodowe nowenny gromadzą więcej niż zwykle wiernych. Zewnętrzną pamiątką Roku Różańca będzie w kościele dziekańskim wstawienie w 20 oknach witraży ilustrujących wszystkie tajemnice Różańca.
Dekanat praski jest otwarty na sprawy ekumeniczne. Na jego terenie odbywają się nabożeństwa podczas tygodni ekumenicznych oraz z okazji majowych Dni Biblijnych. Przy różnych okazjach staramy się wiernym uświadamiać tę tematykę, jej rolę i znaczenie - podkreśla Ksiądz Dziekan. Ks. prał. Wójtowicz od lat zaangażowany jest na rzecz pojednania, a na temat jedności chrześcijan pisał swoje prace magisterską i doktorską.
Warto wspomnieć, że na terenie dekanatu znajduje się Centrum Misyjne, które nastawione jest bardzo ekumenicznie.
Jedną z kluczowych form współczesnego duszpasterstwa są pielgrzymki. Wierni w dekanacie praskim chętnie pielgrzymują. Np. w parafii dziekańskiej w tym roku w maju pielgrzymowali do sanktuarium Matki Bożej Ostrobramskiej w Wilnie, byli na Jasnej Górze, w Licheniu, Oborach, Gietrzwałdzie.
We wszystkich parafiach działają stowarzyszenia i ruchy kościelne. Np. w parafii Zmartwychwstania Pańskiego jest diecezjalne centrum Rodzin Nazaretańskich. W parafii św. Marka bardzo aktywna jest Akcja Katolicka (ks. Krzysztof Waligóra, miejscowy proboszcz jest diecezjalnym asystentem Akcji Katolickiej). Widoczna jest w parafiach Kościelna Służba Porządkowa „Totus Tuus”; nigdzie nie brakuje ministrantów i bielanek.

Dużo biednych

Na terenie dekanatu mieszka bardzo dużo ludzi biednych i bezrobotnych. Bardzo wielu (nawet 70%) było niegdyś zatrudnionych w FSO. Dziś sytuacja tej fabryki odbija na jakości życia ludzi. Ratują się jak mogą, ale ubóstwo daje się we znaki. Dlatego wszystkie parafie prowadzą działalność charytatywną - podkreśla ks. dziekan Wójtowicz. Kiedy jakaś rodzina przeżywa kataklizm (pożar, choroba) przekazywane są jej pieniądze. Wspólnie z Caritas organizowane są wakacyjne wyjazdy dzieci (z parafii dziekańskiej wyjechało w tym roku ponad 100). Parafia dziekańska przejęła pod swój dach Hospicjum Księży Marianów.

Zaradzać potrzebom wiernych

Spotkania wszystkich księży pracujących w dekanacie odbywają się kilka razy w roku - podkreśla ks. dziekan Wójtowicz. Staramy się podejmować różne inicjatywy duszpasterskie i rozwiązywać aktualne problemy. Realizujemy wytyczne Konferencji Episkopatu. Najważniejsze jest zaradzenie potrzebom wiernych. Omawiamy typowo kancelaryjne problemy związane np. z udzielaniem sakramentów, przystępowaniem dzieci do I Komunii św. Chcemy mieć ujednolicony front działania, tak, aby służba Boża i sprawowane posługi duszpasterskie były przejrzyste, zgodne z duchem Bożym i wytycznymi I Synodu Diecezji Warszawsko-Praskiej - mówi Ksiądz Dziekan.