Reklama

Maryja w kulturze i religijności Polski (cz.2)

Gwiazdo śliczna, wspaniała

Bądź na bieżąco!

Zapisz się do newslettera

W 1717 r. odbyła się uroczysta koronacja Cudownego Obrazu Maryi Częstochowskiej, a kilka lat później w 1721 r. biskup łucki Stefan Rupniewski ukoronował cudowny wizerunek Maryi w Kodniu. Zarówno w Koronie, jak i na Litwie wzmaga się kult Maryi w licznych lokalnych sanktuariach, by wymienić tylko Kalwarię Zebrzydowską, Leżajsk, Leśniów, Wieluń, Rychwałd, Gidle, Piekary Śląskie, Wilno. Maryja przygotowuje naród na trudne doświadczenia, które czekają go w następnych wiekach. To Jej opieki wzywali dzielni konfederaci barscy, walczący w latach 60. XVIII wieku w obronie niezawisłości Rzeczypospolitej z potężną Rosją. Tak oto się do Niej zwracali:

Witaj Jutrzenko rano powstająca.
Śliczna jak miesiąc, jak słońce świecąca!
Ty świecisz w miłej światu Częstochowie
Gdzie czołem biją świata monarchowie.

Pamiętaj Panno na Polską Koronę,
Którąś raz wzięła pod swoją obronę.
Wszakże jest polską Maryja Królową,
Której Bóg oddal za tron Częstochową.

Maryja - Regina Regni Poloniae, Królowa Korony Polskiej była prawdziwą ostoją, wieżą warowna, twierdzą obronną Polaków w dwóch najtrudniejszych wiekach naszej historii - XIX i XX. W wielkich zrywach narodowych w powstaniu listopadowym i powstaniu styczniowym Maryja towarzyszyła powstańcom, obecna na sztandarach, medalikach, ryngrafach. To Jej Częstochowską Ikonę zabierali zesłańcy na daleką Syberię, do Niej modlili się więźniowie w kazamatach pruskich i austriackich. To Ona była ukojeniem dla tysięcy emigrantów i przenosiła ich duszę do kraju lat dziecinnych, przypomnijmy fragmenty z Pana Tadeusza Adama Mickiewicza:

Pomóż w rozwoju naszego portalu

Wspieram

Panna święta, co Jasnej bronisz Częstochowy
I w Ostrej świecisz Bramie! Ty, co gród zamkowy
Nowogródzki ochraniasz z jego wiernym ludem!
Jak mnie dziecko do zdrowia powróciłaś cudem,
Tak nas powrócisz cudem na ojczyzny łono.

Reklama

Mimo kordonów zaborczych, ruch pielgrzymkowy w wieku XIX rozwijał się. Nie było polskiego państwa, ale Maryja najmocniej zespoliła Polaków. Cześć dla Matki Boskiej Częstochowskiej, Królowej Korony Polskiej, ciągle wzrastała, a Jej obraz widniał w każdym polskim domu. O pielgrzymach i Maryi pięknie pisał Cyprian Kamil Norwid:

A czy wiecie? - nie wiecie
Częstochowskie ja dziecię
Stamtąd idę piechotą.
Choć daleko, z ochotą!

Tam na desce złoconej
Jest tam obraz święcony
Matki Boskiej Cudownej,
Gdzie lud płacze wędrowny.

Na początku XX wieku marzenia Polaków o wolnej ojczyźnie spełniły się. W 1918 r. Polska odzyskała wolność po 123 latach niewoli. Ledwo naród odśpiewał dziękczynne Te Deum już nowe niebezpieczeństwo zaczęło grozić od wschodu, gorsze od zaborów - nawała bolszewicka. W sierpniu 1920 r. bolszewicy podeszli już pod Warszawę. Zjednoczony jak nigdy dotąd naród prócz wysiłku zbrojnego znów zaczął błagać Maryję o ocalenie. Na Jasnej Górze nieustannie wznoszono modły. I stał się cud. W dzień Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny 15 sierpnia 1920 r. nawała bolszewicka została pokonana pod Warszawą. W historii Polski bitwa warszawska nosi nazwę cudu nad Wisłą. Piękne poetyckie świadectwo O Maryi dała Kazimiera Iłłakowiczówna:

Świecisz nam z Jasnej Góry, Maryjo,
Obliczem przeciętym blizną.
Chmury nie zmącą, góry nie skryją
duszy, co Ciebie wyzna,
Ty ją słabnącą wyrwiesz z czeluści
I nie opuścisz.

Do Ciebie więźnie wołali z lochów,
Z Sybiru - katorżanie,
Nad nimiś twarzą Twą czarną od prochu
Chyliła przed skonaniem.

W okresie międzywojennym, kiedy Polacy w II Rzeczypospolitej w ciągu zaledwie 20 lat dokonali ogromnego dzieła zespolenia ziem trzech zaborów, stworzenia wzorów patriotyzmu, wreszcie dzieła odbudowy i rozbudowy kraju, dokonała się w kraju także rewolucja moralna pod sztandarem Niepokalanej. Jej orędownikiem był ubogi franciszkanin Maksymilian Kolbe.
Maryja opiekowała się narodem polskim w czasie tragicznych lat II wojny światowej. To Jej Imienia wzywali bohaterscy żołnierze Września, więźniowie obozów koncentracyjnych i łagrów sowieckich. Z Jej Imieniem konał w bunkrze głodowym św. Maksymilian Maria Kolbe, który tak bardzo umiłował Niepokalaną.
W czasie komunistycznego zniewolenia była Maryja, zwłaszcza po milenijnych Ślubach Jasnogórskich potężnym źródłem odnowy moralnej Polaków. Na Jasną Górę przybywają każdego roku milionowe rzesze pielgrzymów. Kardynał Stefan Wyszyński wszystko postawił na Maryję, a peregrynacja kopii Cudownego Obrazu Pani Jasnogórskiej zmieniła oblicze Polski. Ojciec Święty Jan Paweł II jako zawołanie swojego posługiwania przyjął hasło Totus Tuus, Cały Twój. Maryja z Jasnej Góry nadal ocala naród, strajkujący w 1980 r. stoczniowcy Wybrzeża zawieszają w swoich zakładach Cudowny Obraz. W 1989 r. kraj znów odzyskuje wolność po 45 latach komunistycznej niewoli. Dzisiaj przed wolną Polską stają nowe problemy i niebezpieczeństwa. Znów udajemy się do Matki Bożej Częstochowskiej, prosząc o obronę.

Nieraz potop nas zalewał, krew się rzeką lała,
A wciąż klasztor w Częstochowie stoi jako skała
I Tyś była też mieczami pogańskimi ranną
A wciąż świecisz ponad nami Przenajświętsza Panno.
I wstajemy wciąż z popiołów, z pożarów co płoną.
I Ty wszystkich nas powrócisz na Ojczyzny łono.

2011-12-31 00:00

Oceń: 0 0

Reklama

Wybrane dla Ciebie

Wierność idzie przez drogę posłuszeństwa, nie przez religijne widowisko

2026-01-20 11:14

[ TEMATY ]

rozważania

Ks. Krzysztof Młotek

Glossa Marginalia

Karol Porwich/Niedziela

List Jakuba otwiera się autoidentyfikacją „sługi Boga i Pana Jezusa Chrystusa” oraz adresem do „dwunastu pokoleń w rozproszeniu” (diaspora). To język Izraela przeniesiony na wspólnoty wierzących w Mesjasza, żyjące poza ziemią ojców. Określenie „dwanaście pokoleń” mówi o całości ludu, rozsianego po świecie. Jakub od razu przechodzi do próby. Doświadczenia odsłaniają jakość wiary, a „doświadczanie” rodzi „wytrwałość” (hypomonē). W tradycji mądrościowej oznacza ona zdolność trwania przy dobru w długim czasie, bez rozpaczy i bez udawania siły. „Najwyższa radość” opisuje postawę opartą na pewności, że Bóg nie opuszcza w ucisku. Wytrwałość ma „dokonać dzieła”, aby człowiek stawał się „doskonały” i „nienaganny” (teleios, holoklēros), czyli dojrzalszy w wyborach i w reakcjach. Potem pojawia się prośba o mądrość. W Biblii mądrość obejmuje wiedzę oraz sztukę życia według Boga. Jakub mówi o Bogu, który „daje wszystkim chętnie i nie wymawia”. Prośba ma być wolna od chwiejności; w obrazie fali widać ruch, który nie ma kierunku. „Wątpiący” (diakrinomenos) przypomina falę miotaną wiatrem. Taki stan rozrywa decyzję i odbiera spójność działania; Jakub nazywa go „człowiekiem o dwoistej duszy” (dipsychos), niestabilnym w postępowaniu. Końcowe wersety dotykają napięć społecznych. Ubogi „brat” ma chlubić się wywyższeniem, a bogaty upokorzeniem. Obraz kwiatu trawy, który więdnie pod palącym słońcem, odsłania kruchość zasobów i krótki oddech ludzkiej sławy. Ten motyw wróci w liście w ostrych słowach wobec bogaczy, którzy krzywdzą pracowników.
CZYTAJ DALEJ

Awaryjne lądowanie samolotu z powodu pożaru powerbanka

2026-02-15 14:41

[ TEMATY ]

samolot

Karol Porwich/Niedziela

Samolot rejsowy SAS z Oslo do Tromsoe musiał awaryjnie lądować w niedzielę po południu na lotnisku w Trondheim. Na pokładzie doszło do pożaru wywołanego przez usterkę powerbanka. Cztery osoby trafiły do szpitala z objawami zatrucia dymem.

Załoga maszyny lecącej z Oslo Gardermoen do Tromsoe nadała sygnał „mayday” po około 20 minutach lotu, gdy w kabinie pojawił się dym. Ponieważ załodze nie udało się obniżyć temperatury uszkodzonego urządzenia, kapitan zdecydował o awaryjnym przerwaniu lotu.
CZYTAJ DALEJ

Zupa jarzynowa dla bezdomnych

2026-02-15 20:10

Małgorzata Pabis

W piątek – 13 lutego – kościół rektoralny Sanktuarium Bożego Miłosierdzia w Krakowie-Łagiewnikach zakupił dla bezdomnych korzystających ze wsparcia Dzieła Pomocy św. Ojca Pio 150 porcji zupy i pieczywa.

CZYTAJ DALEJ

Reklama

Najczęściej czytane

REKLAMA

W związku z tym, iż od dnia 25 maja 2018 roku obowiązuje Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia Dyrektywy 95/46/WE (ogólne rozporządzenie o ochronie danych) uprzejmie Państwa informujemy, iż nasza organizacja, mając szczególnie na względzie bezpieczeństwo danych osobowych, które przetwarza, wdrożyła System Zarządzania Bezpieczeństwem Informacji w rozumieniu odpowiednich polityk ochrony danych (zgodnie z art. 24 ust. 2 przedmiotowego rozporządzenia ogólnego). W celu dochowania należytej staranności w kontekście ochrony danych osobowych, Zarząd Instytutu NIEDZIELA wyznaczył w organizacji Inspektora Ochrony Danych.
Więcej o polityce prywatności czytaj TUTAJ.

Akceptuję